به گزارش نشان تولید، عظیم اعتمادی روز سهشنبه در جمع خبرنگاران با اشاره به چالشهای اقتصادی صنعت برق، تامین مالی پروژههای نیروگاهی را یکی از مهمترین مسائل این صنعت دانست و اعلام کرد: اقتصاد صنعت برق به دلیل مشکلات مربوط به بازگشت سرمایه و تضامین مالی، با دشواریهایی روبهروست و همین مسئله اجرای برخی پروژهها را با تأخیر مواجه کرده است.
وی با بیان اینکه در سالهای گذشته از ابزارهای مختلف مالی برای تأمین منابع پروژهها استفاده شده است، افزود: در مجموعه دولت و صنعت برق از ابزارهایی مانند اوراق اجاره دولتی و ظرفیت بازار سرمایه استفاده شده، اما به دلیل شرایط خاص اقتصاد برق و انباشت مطالبات، استفاده از این ابزارها همواره با محدودیتهایی همراه بوده است.
ایران در حوزه نیروگاهی جزو کشورهای صاحب فناوری است
اعتمادی با تاکید بر توان فنی و مهندسی کشور در حوزه نیروگاهی اظهار کرد: ایران در منطقه در صنعت نیروگاهی حرف اول را میزند و حتی برخی کشورها ممکن است در بخشی از فناوری نیروگاهی، مانند فناوری بخار، توانمند باشند اما در بخش توربینهای گازی چنین ظرفیتی نداشته باشند.
وی افزود: ایران در حوزه نیروگاهی از نظر دانش فنی، مهندسی، اجرا و ساخت تجهیزات، جزو کشورهای صاحب فناوری محسوب میشود و به گفته او، کشور در این بخش در جمع چند کشور برتر دنیا قرار دارد.
مدیرعامل شرکت برق حرارتی با اشاره به تجربه اجرای پروژههای جدید از جمله نیروگاه زمینگرمایی گفت: در برخی پروژهها برای نخستین بار در کشور وارد عرصه شدهایم و طبیعی است که در مسیر دستیابی به دانش، با تأخیرهایی مواجه شویم. این تأخیرها گاهی ناشی از پیچیدگی پروژه و دستیابی به دانش بومی است، زیرا متخصصان داخلی ناچارند بخشی از مسیر را با آزمون و خطا طی کنند تا به فناوری کامل برسند.
استفاده از توان بخش خصوصی برای توسعه نیروگاهها
اعتمادی درباره پایین بودن قیمت برق و تأثیر آن بر سرمایهگذاری بخش خصوصی گفت: با نرخهای فعلی فروش برق، اجرای پروژههای نیروگاهی برای سرمایهگذاران با چالش اقتصادی همراه است، مگر اینکه مدلهای جدید کسبوکار و روشهای تازه تأمین مالی مورد استفاده قرار گیرد.
وی افزود: در حوزه نیروگاههای دولتی تلاش میشود از ظرفیت بخش خصوصی استفاده شود. بر اساس برخی ظرفیتهای قانونی، امکان واگذاری توسعه نیروگاهها به سرمایهگذاران وجود دارد؛ بهگونهای که سرمایهگذار بخشی از تعهدات شبکه را تأمین کند و مازاد تولید خود را با سازوکارهای اقتصادی مناسب به فروش برساند.
مدیرعامل شرکت برق حرارتی ادامه داد: رویکرد جدید این است که دولت از برخی بخشهای تصدیگری خارج شود و سرمایهگذار بتواند برق تولیدی خود را با توافق مستقیم با مصرفکننده نهایی، از جمله صنایع بزرگ، به فروش برساند.
سرمایهگذاری ۴.۵ میلیارد یورویی برای ۵ هزار مگاوات ظرفیت جدید
اعتمادی درباره میزان سرمایهگذاری مورد نیاز برای توسعه بخش بخار نیروگاههای سیکل ترکیبی گفت: برای اجرای حدود پنج هزار مگاوات ظرفیت جدید در بخش بخار نیروگاهها، به حدود ۴.۵ میلیارد یورو سرمایهگذاری نیاز داریم که اجرای آن در بازهای حدود سه سال برنامهریزی شده است.
وی افزود: علاوه بر این، برای نوسازی و جایگزینی نیروگاههای فرسوده نیز حدود سه میلیارد یورو منابع مالی لازم است که میزان دقیق آن به نوع فناوری و شرایط هر واحد نیروگاهی بستگی دارد و زمان اجرای آن میتواند از یک تا سه سال متغیر باشد.
تکمیل بخش بخار؛ راهکاری برای تولید برق بدون سوخت جدید
مدیرعامل شرکت برق حرارتی با اشاره به اهمیت تکمیل بخش بخار نیروگاههای گازی گفت: نیروگاههایی که امروز احداث میشوند، بدون پیشبینی بخش بخار مجوز نمیگیرند و بهصورت سیکل ترکیبی طراحی میشوند؛ اما در سالهای گذشته نیروگاههای گازی متعددی ساخته شدهاند که بخش بخار آنها هنوز تکمیل نشده است.
وی افزود: در حال حاضر حدود پنج هزار مگاوات ظرفیت قابل ایجاد از محل تکمیل بخش بخار نیروگاههای موجود وجود دارد که با اجرای آن میتوان بدون مصرف سوخت جدید، برق بیشتری به شبکه اضافه کرد.
اعتمادی توضیح داد: تکمیل بخش بخار نیروگاههای گازی هم زمانبر و هم هزینهبر است، زیرا احداث یک واحد بخار در نیروگاه سیکل ترکیبی، سرمایهگذاری قابل توجهی نیاز دارد و از نظر هزینه، با ساخت چند واحد نیروگاهی قابل مقایسه است.
استفاده از منابع قانونی برای توسعه واحدهای بخار
وی با اشاره به اقدامات انجامشده در دولت چهاردهم گفت: در دولت چهاردهم دو اتفاق مهم در حوزه تأمین مالی پروژههای بخش بخار رخ داده است. نخست آنکه در قانون بودجه، بخشی از منابع برای اجرای این پروژهها پیشبینی شده و دوم آنکه مصوبه هیئت وزیران امکان استفاده از منابع حاصل از صرفهجویی سوخت را برای توسعه بخش بخار فراهم کرده است.
اعتمادی افزود: بر اساس برنامهریزی انجامشده، اجرای حدود پنج هزار مگاوات بخش بخار تا سال ۱۴۱۳ دنبال میشود و پس از آن نیز برنامه جایگزینی نیروگاههای فرسوده در دستور کار قرار دارد.
تهاتر بدهی پیمانکاران و سرمایهگذاران با مطالبات دولت
مدیرعامل شرکت برق حرارتی در بخش دیگری از سخنان خود به مشکلات مالی پیمانکاران و سرمایهگذاران نیروگاهی اشاره کرد و گفت: یکی از مشکلات گذشته این بود که دولت نتوانسته بود بخشی از تعهدات خود را در قراردادها بهموقع انجام دهد؛ موضوعی که باعث تأخیر در اجرای پروژهها شده بود.
وی افزود: در همین زمینه توافقنامهای میان وزارت نیرو، صندوق توسعه ملی و سازمان برنامه و بودجه کشور شکل گرفته تا بدهی پیمانکاران و سرمایهگذاران بابت پروژههای بیع متقابل، با مطالبات دولت تهاتر شود.
اعتمادی گفت: با اجرای این توافق، بخشی از گرههای مالی پروژهها باز میشود و سرمایهگذاران میتوانند با اطمینان بیشتری در پروژههای نیروگاهی مشارکت کنند.
تعمیرات نیروگاهی با وجود شرایط سخت متوقف نشد
مدیرعامل شرکت برق حرارتی در پاسخ به پرسشی درباره آخرین وضعیت تعمیرات نیروگاهها گفت: تعمیرات نیروگاهی در کشور هیچگاه تعطیل نشد؛ هرچند شرایط خاص سال گذشته، از جمله محدودیتهای سوخت و برخی رخدادهای پیشبینینشده، برنامه تعمیرات را با دشواریهایی همراه کرد.
وی افزود: بهطور معمول تعمیرات نیروگاهها در نیمه دوم سال، یعنی فصل پاییز و زمستان انجام میشود تا واحدها برای پیک مصرف تابستان آماده شوند، اما به دلیل شرایط خاص سال گذشته، بخشی از تعمیرات از اسفندماه تا نیمه اردیبهشت برنامهریزی و اجرا شد.
اعتمادی با قدردانی از کارکنان صنعت برق، پیمانکاران، بهرهبرداران و نیروهای اجرایی گفت: در برخی روزها به دلیل شرایط حساس، ناچار به کاهش تعداد نیروها در برخی سایتها بودیم، اما هیچیک از پروژهها و برنامههای اصلی تعمیراتی تعطیل نشد.
وی ادامه داد: در ماههای اسفند، فروردین و اردیبهشت حجم قابل توجهی از تعمیرات اساسی و دورهای انجام شد و همین موضوع موجب شد نیروگاهها برای تأمین برق پایدار در شرایط فعلی آمادگی بیشتری داشته باشند.
پروژههای نیروگاهی با وجود محدودیتها ادامه دارد
اعتمادی تأکید کرد: پروژههای نیروگاهی شرکت برق حرارتی متوقف نشدهاند و در بسیاری از سایتها روزانه شمار زیادی از نیروهای اجرایی، پیمانکاران و متخصصان مشغول فعالیت بودهاند.
وی افزود: بخش عمده تعهدات شرکت در حوزه پروژههای جدید انجام شده و تنها در یکی دو پروژه به دلیل شرایط خاص، تأخیرهایی ایجاد شد که با ورود پروژههای دیگر به مدار، بخشی از کمبودها جبران میشود.
مدیرعامل شرکت برق حرارتی گفت: تا چند روز آینده نیز برخی واحدهای باقیمانده وارد مدار خواهند شد و از این نظر مشکل خاصی در روند اجرای پروژههای اصلی وجود ندارد.
تأمین سوخت نیروگاهها و بررسی سناریوهای نیمه دوم سال
اعتمادی در پاسخ به پرسشی درباره تأمین سوخت نیروگاهها گفت: هماهنگی میان وزارت نیرو و وزارت نفت همواره وجود داشته و تأمین سوخت نیروگاهها با همکاری وزارت نفت انجام میشود.
وی افزود: نیاز مصرف گاز و گازوئیل نیروگاهها به وزارت نفت اعلام شده و مخازن سوخت نیروگاهها نیز تکمیل شده است. با این حال، شرایط خاص کشور باعث شده سناریوهای مختلفی برای نیمه دوم سال بررسی شود.
مدیرعامل شرکت برق حرارتی ادامه داد: برای ششماهه نخست سال، برنامهریزیهای لازم انجام شده و مشکلی در اجرای برنامهها پیشبینی نمیشود؛ اما برای نیمه دوم سال، با توجه به شرایط مصرف و وضعیت تأمین سوخت، سناریوهای مختلفی با همکاری وزارت نفت در حال بررسی است.
وی با اشاره به مصرف سوخت مایع در برخی نیروگاهها گفت: نه دولت، نه وزارت نیرو و نه وزارت نفت علاقهای به مصرف سوخت مایع ندارند، اما در شرایط خاص ممکن است برای حفظ پایداری شبکه، استفاده از سوخت دوم ناگزیر شود.
ساخت داخل و نقش متخصصان ایرانی در پروژهها
اعتمادی با اشاره به توان داخلی در اجرای پروژههای نیروگاهی گفت: در برخی پروژهها، با خروج شرکتهای خارجی و نبود سوپروایزر خارجی، متخصصان ایرانی مسئولیت فنی و اجرایی پروژه را بر عهده گرفتند.
وی افزود: جوانان و متخصصان ایرانی از نظر فنی و مهندسی توانایی بالایی دارند و در بسیاری از بخشها، از طراحی و مهندسی تا ساخت تجهیزات و اجرای پروژه، ظرفیت داخلی قابل اتکایی ایجاد شده است.
مدیرعامل شرکت برق حرارتی ادامه داد: بخشی از تجهیزات مورد استفاده در پروژههای نیروگاهی ساخت داخل است و همین موضوع نشان میدهد کشور در مسیر بومیسازی فناوریهای نیروگاهی پیشرفت قابل توجهی داشته است.
تغییر مدل کسبوکار نیروگاهها
اعتمادی درباره پروژههایی که در تعهدات شرکت برق حرارتی باقی ماندهاند، گفت: از مجموع تعهدات موجود، بخش عمدهای انجام شده و تنها چند مورد باقی مانده است که برای آنها مدل کسبوکار تغییر کرده است.
وی توضیح داد: در مدل جدید، به جای آنکه سرمایهگذار تنها با دولت طرف حساب باشد، امکان توافق مستقیم میان سرمایهگذار و مصرفکننده نهایی برق فراهم میشود. برای مثال، صنایع بزرگ مانند پتروشیمیها، پالایشگاهها و فولادیها میتوانند با سرمایهگذاران نیروگاهی قرارداد ببندند و برق مورد نیاز خود را از این مسیر تأمین کنند.
اعتمادی گفت: این مدل در برخی پروژهها از جمله پروژههای مربوط به آریان زنجان و علیآباد در حال اجراست و میتواند وابستگی سرمایهگذار به پرداختهای دولتی را کاهش دهد.
بازار سرمایه و ابزارهای جدید تأمین مالی
مدیرعامل شرکت برق حرارتی در پاسخ به پرسشی درباره استفاده از صندوق پروژه و ابزارهای مالی جدید گفت: استفاده از ظرفیت بازار سرمایه، اوراق مالی و ابزارهای نوین تأمین مالی در دستور کار قرار دارد، اما تحقق کامل این موضوع نیازمند اصلاح اقتصاد برق و اطمینان سرمایهگذاران از بازگشت سرمایه است.
وی افزود: تا زمانی که قیمتگذاری دستوری و مشکلات ساختاری اقتصاد برق ادامه داشته باشد، تأمین مالی پروژههای بزرگ نیروگاهی با دشواری همراه خواهد بود؛ بنابراین اصلاح مدلهای اقتصادی، استفاده از سرمایه بخش خصوصی و ایجاد امکان فروش برق در بازارهای رقابتی، از مسیرهای اصلی توسعه نیروگاههاست.
افزایش تولید باید با اصلاح اقتصاد برق همراه شود
اعتمادی تأکید کرد: توسعه صنعت برق تنها با ساخت نیروگاه ممکن نیست، بلکه باید همزمان اقتصاد برق، مدل سرمایهگذاری، بازگشت منابع و نحوه فروش برق نیز اصلاح شود.
وی گفت: کشور از نظر دانش فنی، نیروی انسانی و توان اجرایی ظرفیت بالایی دارد، اما برای سرعتبخشی به اجرای پروژهها باید موانع مالی و اقتصادی برطرف شود.
مدیرعامل شرکت برق حرارتی افزود: تکمیل بخش بخار نیروگاهها، نوسازی واحدهای فرسوده، استفاده از ظرفیت بخش خصوصی، بهرهگیری از بازار سرمایه و توسعه فناوریهای بومی، محورهای اصلی برنامه شرکت برق حرارتی برای افزایش تولید برق پایدار در سالهای پیشرو است.
دیدگاهتان را بنویسید