به گزارش نشان تولید، غلامحسین اسلامیفرد، خبرنگار پیشکسوت در مورد شهید خرازی چنین نوشت: نام کمال خرازی در حافظه سیاسی ایران، بیش از هر چیز با دیپلماسی و سیاست خارجی گره خورده است؛ اما کارنامه او نشان میدهد با شخصیتی چندوجهی مواجهیم که از میدان سیاست تا عرصه علم و فناوری، نقشآفرینی مؤثر و ماندگار داشته است.
خرازی که رئیس شورای تبلیغات جنگ در طول دفاع مقدس هشت ساله بود از جمله چهرههایی بود که در بالاترین سطوح اجرایی کشور حضور یافت. او با تصدی مسئولیت وزارت امور خارجه، ۸ سال در خط مقدم سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران قرار داشت و در ادامه، در جایگاه رئیس شورای راهبردی روابط خارجی، با حکم رهبر شهید بهعنوان یکی از طراحان و تحلیلگران کلان سیاست خارجی کشور ایفای نقش کرد.
حضور او در عرصه بینالمللی، از جمله در قامت سفیر و نماینده دائم ایران در سازمان ملل متحد، نشاندهنده تسلط او بر معادلات پیچیده جهانی و قدرت تعامل در سطوح عالی دیپلماتیک بود.
خرازی از نسل سیاستمدارانی بود که دیپلماسی را نه در سطح مناسبات تشریفاتی، بلکه در عمق راهبردی آن میفهمید. او بهخوبی میدانست که در جهان امروز، قدرت تنها در میدان نظامی تعریف نمیشود، بلکه «توان روایتسازی» و «قدرت اقناع» نیز بخشی از موازنه قدرت است. از همینرو، در سالهای مسئولیت خود، کوشید تصویر جمهوری اسلامی ایران را بهعنوان بازیگری مستقل، عقلانی و برخوردار از منطق سیاسی به جهان عرضه کند.
در دورهای که منطقه و جهان با بحرانهای متراکم مواجه بود، خرازی با تکیه بر فهم دقیق از معادلات بینالمللی، تلاش داشت میان اصول و واقعیتها تعادل برقرار کند؛ نه در دام سادهانگاری بیفتد و نه به انفعال تن دهد. این ویژگی، او را به یکی از چهرههای متمایز در میان دیپلماتهای معاصر ایران بدل ساخت.
ویژگی برجسته دیگر او، «سکوت معنادار» در کنار «بیان سنجیده» بود. خرازی از آن دسته سیاستمدارانی نبود که با هر موج خبری، موضعی شتابزده اتخاذ کند؛ بلکه زمانی سخن میگفت که کلامش بتواند حامل پیام راهبردی باشد. همین خصلت، به او اعتباری ویژه در میان نخبگان سیاسی و دیپلماتیک بخشیده بود.
در عرصه داخلی نیز، حضور او در نهادهایی چون شورای راهبردی روابط خارجی و مجمع تشخیص مصلحت نظام، با حکم رهبر شهید نشاندهنده استمرار نقشآفرینیاش در سطح کلان حکمرانی و سیاستگذاری بود؛ جایی که تجربه، عقلانیت و نگاه بلندمدت، بیش از هر چیز دیگر اهمیت دارد.
شهادت ایشان را باید نهفقط از دست رفتن یک فرد، بلکه کاستهشدن از یک «سرمایه فکری و راهبردی» دانست؛ سرمایهای که شکلگیری آن سالها تجربه، مطالعه و زیست در متن تحولات پیچیده جهانی را میطلبد.
اما آنچه خرازی را از بسیاری از همنسلان خود متمایز میکند، توجه عمیق و آیندهنگر او به حوزه علوم شناختی است؛ حوزهای که امروز بهعنوان یکی از پایههای قدرت نرم و حکمرانی نوین شناخته میشود. او از پیشگامان توسعه این دانش در ایران بود و نقش مهمی در نهادسازی و گسترش آن ایفا کرد.
در کارنامه علمی و اجرایی او، تأسیس و حمایت از نهادهایی چون پژوهشکده علوم شناختی، مؤسسه آموزش عالی علوم شناختی و مؤسسه مطالعات علوم شناختی به چشم میخورد. همچنین بهعنوان نخستین دبیر ستاد توسعه علوم و فناوریهای شناختی، تلاش کرد این حوزه را از یک بحث صرفاً دانشگاهی، به یک اولویت ملی در سطح سیاستگذاری ارتقا دهد.
خرازی در کنار فعالیتهای اجرایی، چهرهای دانشگاهی نیز بود؛ استاد تمام دانشگاه تهران در رشته مدیریت و برنامهریزی آموزشی که همواره بر پیوند میان دانش و حکمرانی تأکید داشت. او معتقد بود بدون شناخت دقیق از سازوکارهای ذهن و رفتار انسان، سیاستگذاریها به نتیجه مطلوب نخواهد رسید.
ترکیب این سوابق، تصویری متفاوت از او ترسیم میکند: سیاستمداری که تنها به مدیریت روزمره اکتفا نکرد، بلکه در پی ساختن زیرساختهای فکری و علمی برای آینده کشور بود. از دیپلماسی در سطح بینالملل تا توسعه علوم شناختی در داخل، خرازی تلاش کرد میان «قدرت سخت» و «قدرت نرم» پیوند برقرار کند.
در مجموع، کارنامه او را میتوان نمونهای از تلفیق تجربه اجرایی، عمق علمی و نگاه راهبردی دانست؛ الگویی که بیش از هر زمان دیگری برای مواجهه با پیچیدگیهای جهان امروز، مورد نیاز است.
پیام رئیسجمهور
مسعود پزشکیان در پیام تسلیت شهادت دکتر سید کمال خرازی با تجلیل از سال ها خدمات این دیپلمات فرهیخته با روحیه مسئولیت پذیری، تدبیر و دلسوزی برای کشور در مسئولیتهای خطیر تصریح کرد: ایشان از چهرههای برجسته، متعهد و اثرگذار عرصه دیپلماسی کشور بود که سالهای متمادی از عمر شریف خود را در مسئولیتهای خطیری همچون وزیر امور خارجه و سفیر و نماینده دائم ایران در سازمان ملل متحد، با اخلاص، درایت و پایبندی عمیق به آرمانهای انقلاب اسلامی و در مسیر دفاع از منافع ملی و تبیین مواضع اصولی جمهوری اسلامی در عرصه بینالمللی سپری کرد.
متن پیام تسلیت رئیس جمهور به شرح زیر است :
بسم ربّ الشهداء و الصدیقین
شهادت مظلومانه دکتر سید کمال خرازی را که پس از تحمل جراحات ناشی از حمله تروریستی و ددمنشانه دشمنان آمریکایی و صهیونی به منزل مسکونیاش، به کاروان شهیدان پیوست، به ملت سرافراز ایران، جامعه دیپلماسی کشور و خانواده و بازماندگان مکرم ایشان تسلیت عرض میکنم.
ایشان از چهرههای برجسته، متعهد و اثرگذار عرصه دیپلماسی کشور بود که سالهای متمادی از عمر شریف خود را در مسئولیتهای خطیری همچون وزیر امور خارجه و سفیر و نماینده دائم ایران در سازمان ملل متحد، با اخلاص، درایت و پایبندی عمیق به آرمانهای انقلاب اسلامی و در مسیر دفاع از منافع ملی و تبیین مواضع اصولی جمهوری اسلامی در عرصه بینالمللی سپری کرد.
این دیپلمات فرهیخته در سالهای پس از آن نیز با همان روحیه مسئولیتپذیری، تدبیر و دلسوزی برای کشور، در جایگاههای مهمی همچون عضویت در مجمع تشخیص مصلحت نظام، ریاست شورای راهبردی نقش مهمی ایفا کردند.
اینجانب با ادای احترام به روح بلند این شهید والامقام و همسر فداکار و همراه ایشان که در این اقدام جنایتکارانه به شهادت رسیدند، از درگاه خداوند متعال برای این شهیدان عزیز علو درجات و همنشینی با صالحان و برای بازماندگانشان صبر و سلامتی مسئلت دارم.
پیام معاون اول رئیسجمهور
محمدرضا عارف معاون اول رئیسجمهور در پیامی شهادت دکتر سید کمال خرازی رئیس شورای راهبردی روابط خارجی را تسلیت گفت.
متن پیام تسلیت معاون اول رئیس جمهور درپی شهادت دکتر سید کمال خرازی به شرح ذیل است:
بسمالله الرحمن الرحیم
«مِنَ الْمُؤْمِنِینَ رِجَالٌ صَدَقُوا مَا عَاهَدُوا اللَّهَ عَلَیْهِ فَمِنْهُمْ مَنْ قَضَی نَحْبَهُ وَمِنْهُمْ مَنْ یَنْتَظِرُ»
شهادت مظلومانه و افتخارآمیز دیپلمات عالیقدر، سیاستمدار خردمند و اندیشمند برجسته، دکتر کمال خرازی، پس از چند روز تحمل جراحت ناشی از حمله تروریستی دشمنان ایران، موجب تأثر عمیق و تألم فراوان شد.
سابقه آشنایی و علقه اینجانب با ایشان به اوایل دهه ۱۳۵۰ بازمیگردد؛ پیوندی که در سالهای پس از پیروزی انقلاب اسلامی، در عرصههای مختلف مدیریتی و اجرایی، به همکاری و همافزایی فکری نزدیک برای خدمت به میهن اسلامی بدل شد.
دکتر خرازی همواره شخصیتی متین، اخلاقمدار و برخوردار از عمق علمی و غنای فرهنگی کمنظیر بود که با درک دقیق از معادلات قدرت، در بزنگاههای حساس، نقشآفرینی راهگشایی داشت.
آن مجاهد راه دیپلماسی در سالهای متمادی خدمت، بهویژه در جایگاه ریاست شورای راهبردی روابط خارجی، مظهر عقلانیت، اقتدار و زبان گویای منطق جمهوری اسلامی ایران در عرصه بینالملل بود. هدف قرار دادن این نماد دیپلماسی عزتمند، گواه روشنی بر هراس دشمنان از تبیین هوشمندانه راهبردهای نظام و صدای مستقل ملت ایران در جهان است.
اینجانب ضمن عرض تسلیت به محضر مقام معظم رهبری، خانواده معزز خرازی، جامعه علمی و دیپلماتیک و ملت بزرگ ایران، برای آن شهیدان عالیقدر علو درجات و همنشینی با اولیای الهی مسئلت دارم. شکوه راهی که ایشان در سیاست خارجی ترسیم نمود، با صلابت ادامه خواهد یافت.
پیام ظریف؛ وزیر اسبق امور خارجه
محمد جواد ظریف در پیامی نوشت: متجاوزان ددمنش آمریکایی – صهیونی با هدف قراردادن بزرگوارانی همچون شهید دکترسید کمال خرازی و شهید دکتر علی لاریجانی و خانواده آنها و با ادامه نسلکشی در لبنان سرافراز نه تنها بر پرونده سنگین جنایات جنگی خود افزودهاند، بلکه دشمنی خود با صلح و گفتوگو و منادیان آن را به نمایش گذاشتهاند.
وی افزود: اینجانب شهادت دردناک نمونه بارز انسانیت، وارستگی و اخلاق مداری، استاد دکتر سید کمال خرازی را به دو فرزند عزیز ایشان جناب دکتر سید مهدی (سلمان) و جناب دکتر سید علی خرازی، برادران بزرگوار به ویژه حضرت آیت الله سید محسن خرازی، دیگر بازماندگان به ویژه دوست و برادر عزیزم جناب آقای دکتر سید صادق خرازی و به تمامی همکاران در وزارت امور خارجه و جامعه علمی و دانشگاهی تسلیت عرض میکنم، خوشا به سعادتش که عاش سعیدا و مات سعیدا.
پیام رئیس مجلس شورای اسلامی
محمدباقر قالیباف؛ رئیس مجلس در پیامی گفت: ترور ناجوانمردانه سرباز نستوه عرصه دیپلماسی، دانشمند متعهد و مجاهد جانبرکف، شهید سید کمال خرازی، رئیس شورای راهبردی روابط خارجی جمهوری اسلامی ایران نمایشی از زبونی و خواری دشمن صهیونیستی و استکبار جهانی در مسیر میدان و سیاست است که داعیه دیپلماسی جهانی دارد.
وی افزود: این شهید بزرگوار که در عرصه علمی، آثار و درخشش ماندگاری از خود به جای گذاشته، همواره در عرصه های مدیریتی و روابط بینالملل به اخلاق آراسته بود و سرانجام در راه ایران سرفراز و در دفاع از آرمانهای انقلاب اسلامی، شهد شیرین شهادت نوشید.
رئیس مجلس شورای اسلامی خاطرنشان کرد: به یقین ایران اسلامی و ملت شریف و سربلند آن به داشتن چنین سیاستمدارانی بر خود میبالد و با پیروزی نهایی بر استکبار و صهیونیست جهانی یاد این سربازان حضرت آیتالله العظمی شهید سیدعلی حسینی خامنهای را زنده نگاه میدارد.
قالیباف تاکید کرد: شهادت این دیپلمات اخلاقمدار، وزیر اسبق امور خارجه و همسر مکرمه ایشان را خدمت بازماندگان و ملت شریف و شهیدپرور ایران اسلامی تبریک و تسلیت عرض مینمایم و از پروردگار متعال علو درجات را برای این بزرگواران مسئلت دارم.
پیام رئیس قوه قضائیه
حجتالاسلام والمسلمین غلامحسین محسنیاژهای در پیامی اظهار کرد: دکتر کمال خرازی و همسر مکرمه ایشان در جریان حملات ددمنشانه رژیمهای سفاک آمریکا و صهیونیسم، به فیض شهادت نائل آمدند و نامشان در فهرست پرافتخار شهدای جنگ تحمیلی سوم، تسجیل شد. طوبی به حال این رفتگان خوش عاقبت.
وی افزود: شهید خرازی در مسئولیتهای مختلف سیاسی، دیپلماتیک، همواره وزنهای وزین و اثرگذار بودند و در تمامی ادوار و مناصب، از صراط مستقیم ولایتمداری و تبعیت محض از امام امت، عدول و خروج نکردند.
رئیس قوه قضاییه تاکید کرد: ایشان در دورهای که سکاندار دستگاه دیپلماسی کشور شدند، اجازه ندادند که حرکت کلان سیاست خارجی کشور از مسیر اصولی و بنیادین خارج شود.
حجت الاسلام محسنیاژهای اضافه کرد: اینجانب شهادت دکتر کمال خرازی و همسر مکرمهشان را به اقرباء و همکارانشان تبریک و تسلیت میگویم و غفران الهی را برای ایشان مسئلت دارم.
پیام وزیر امور خارجه
سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه پیام تسلیتی را به مناسبت شهادت سیدکمال خرازی، رئیس شورای راهبردی روابط خارجی و وزیر امور خارجه پیشین کشورمان صادر کرد.
متن پیام وزیر امور خارجه به شرح زیر است:
بسمالله الرحمن الرحیم
إنا لله و إنا إلیه راجعون
خبر جانسوز و اندوهبارِ شهادت اندیشمند فرهیخته، دیپلمات برجسته و چهره ماندگار عرصه سیاست خارجی، جناب آقای دکتر سید کمال خرازی، قلب هر انسان آگاه و دلسوز این سرزمین را در بهت و اندوهی عمیق فرو می برد. فقدان چنین شخصیتی، تنها از دست رفتن یک فرد نیست، بلکه خاموشی بخشی از خرد، تجربه و صدای متین دیپلماسی ایران در صحنه بینالملل است.
سال همنشینی و همکاری را شاهد میگیرم که ایشان از جمله چهرههایی بودند که عمر خویش را در مسیر دشوار و پرچالش سیاست خارجی، با صداقت، صبوری، تدبیر و عزتمداری سپری کرد؛ حضوری که در جایگاه وزارت امور خارجه و ریاست شورای راهبردی روابط خارجی، جلوهای روشن از عقلانیت، ژرفاندیشی و پایبندی به منافع ملی را به نمایش گذاشت. نام او با وقار دیپلماسی ایران، با منطق استوار در برابر جهان، و با دفاع صادقانه از استقلال و عزت این ملت گره خورده است.
اکنون که یاد آن چهره کمنظیر در ذهنها زنده است، اندوهی سنگین بر دلها نشسته؛ اندوهی از جنس فقدان انسانهایی که بودنشان امید میآفریند و رفتنشان خلأیی عمیق و جانکاه بر جای میگذارد. بیتردید تلاشها و میراث فکری و دیپلماتیک ایشان، همچون چراغی روشن در مسیر آینده سیاست خارجی کشور باقی خواهد ماند و فراموش نخواهد شد.
اینجانب با قلبی آکنده از اندوه، این ضایعه بزرگ را به محضر مقام معظم رهبری (مدظلهالعالی)، خاندان مکرم خرازی، همکاران و جامعه علمی و دیپلماتیک کشور تسلیت عرض نموده و از درگاه خداوند متعال برای آن شهید سعید، رحمت واسعه، علوّ درجات و همنشینی با اولیای الهی را مسئلت مینمایم.
لازم به ذکر است پیکر شهید دکتر کمال خرازی و جمعی از شهدای جنگ تحمیلی روز گذشته ۲۱ فروردین پس از اقامه نماز جمعه تهران در حرم مطهر امام خمینی (ره) و سوگواری، با حضور نمازگزاران تشییع شد.
پیکر مطهر این شهید بزرگوار پس از وداع بر دستان مردم شهیدپرور تهران برای خاکسپاری به سمت بهشت زهرا (س) تشییع شد و در قطعه شهدا به خاک سپرده شد.
دیدگاهتان را بنویسید