×
×

میراث رهبر شهید انقلاب؛
احیای هویت مستقل امت اسلامی

  • کد نوشته: 4231
  • 07 آوریل 2026
  • 18 بازدید
  • 0
  • رئیس اندیشکده مطالعات راهبردی حقوق بین الملل مرکز وکلا کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضاییه گفت: مهم‌ترین میراث رهبر شهید انقلاب برای ایران و جهان اسلام، «احیای هویت مستقل امت اسلامی» و «بازگرداندن اعتمادبه‌نفس تاریخی به مسلمانان» است.
    احیای هویت مستقل امت اسلامی
  • به گزارش نشان تولید، مرتضی عبدی گفت: قرآن کریم این حقیقت را به‌روشنی بیان فرموده است که: «وَلَا تَهِنُوا وَلَا تَحْزَنُوا وَأَنتُمُ الْأَعْلَوْنَ إِن کُنتُم مُّؤْمِنِینَ» (آل‌عمران/۱۳۹) یعنی سستی نکنید و اندوهگین نباشید، اگر ایمان داشته باشید شما برترید.

    به گفته وی، رهبر شهید انقلاب در دورانی که نظام سلطه می‌کوشید ملت‌های مسلمان را به انفعال، خودکم‌بینی و وابستگی مزمن عادت دهد، با اتکاء به منطق قرآنی، با صراحت اعلام کرد که جهان اسلام می‌تواند بر پای خود بایستد و می‌تواند قدرت تولید علم، مقاومت، بازدارندگی و تمدن‌سازی داشته باشد. این همان نقطه کانونی میراث ایشان است؛ یعنی تبدیل یأس به امید، انفعال به کنش، و وابستگی به استقلال.

    وی ادامه داد: در همین چارچوب، تأکید مکرر ایشان بر شعار راهبردی «ما می‌توانیم» صرفاً یک شعار انگیزشی نبود، بلکه ترجمان عملی همان حقیقت قرآنی بود که می‌فرماید: «إِن یَنصُرْکُمُ اللَّهُ فَلَا غَالِبَ لَکُمْ» (آل‌عمران/۱۶۰) اگر خدا شما را یاری کند، هیچ‌کس بر شما غالب نخواهد شد.

    عبدی اظهار کرد: رهبر شهید و فرزانه انقلاب به‌درستی فهماندند که عقب‌ماندگی، بیش از آنکه محصول کمبود امکانات باشد، نتیجه کم‌رنگ شدن اراده‌هاست. از همین رو، بر ظرفیت‌های بومی، استعدادهای جوانان و سرمایه عظیم انسانی و معنوی ملت ایران تکیه کردند و نوعی خودباوری تمدنی را در جامعه اسلامی احیا نمودند؛ خودباوری‌ای که امروز در عرصه‌های علمی، دفاعی، فناوری، پزشکی و دیپلماسی مقاومت به‌وضوح قابل مشاهده است. در روایات نیز آمده است: «المؤمنُ أقوی من الجبل» مؤمن از کوه استوارتر است. این تعبیر دقیقاً با روحیه‌ای که رهبر شهید در امت اسلامی دمیدند، تناسب کامل دارد.

    رئیس اندیشکده مطالعات راهبردی حقوق بین الملل مرکز وکلا کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضاییه گفت: در موضوع تمدن‌سازی اسلامی نیز باید گفت نگاه ایشان، نگاهی عمیق، آینده‌ساز و در عین حال واقع‌بینانه بود. ایشان تمدن اسلامی را نه به‌مثابه یک خاطره تاریخی، بلکه به‌عنوان یک پروژه زنده و در حال تحقق می‌دیدند؛ پروژه‌ای که باید بر پایه عقلانیت دینی، عدالت، معنویت، کرامت انسان و پیشرفت علمی شکل بگیرد.

    وی اضافه کرد: قرآن کریم در ترسیم غایت جامعه مؤمنان می‌فرماید: گمان مبر کسانی که در راه خدا کشته شده‌اند مرده‌اند؛ بلکه زنده‌اند و نزد پروردگارشان روزی می‌خورند. بر همین اساس، شهادت رهبر انقلاب نه‌تنها مسیر مقاومت را متوقف نکرد، بلکه آن را شفاف‌تر، عمیق‌تر و الهام‌بخش‌تر کرد.

    عبدی تصریح مرد: خون پاک و مطهر رهبر شهید انقلاب سند رسوایی نظام سلطه شد و نشان داد که دشمنان استقلال و عزت ملت‌ها، حتی از ترور و حذف فیزیکی رهبران نیز ابا ندارند اما دقیقاً همین جنایت، مشروعیت اخلاقی و سیاسی نظام سلطه را بیش از پیش فروریخت؛ از همین منظر، پیوند دادن سخن تاریخی ایشان که فرمودند «کسی مثل من با کسی مثل ترامپ بیعت نخواهد کرد» با منطق عاشورا، کاملاً معنادار است. این جمله فقط یک موضع سیاسی نبود، بلکه اعلام یک مرزبندی تمدنی و اعتقادی با منطق استکبار، ذلت‌پذیری و سلطه‌طلبی بود. چنان‌که سیدالشهدا(ع) فرمود: «هَیهَاتَ مِنَّا الذِّلَّةُ» دور باد از ما ذلت. این همان روحی است که در مواضع رهبر شهید انقلاب نیز به‌روشنی دیده می‌شد. ایشان در امتداد فرهنگ حسینی، بیعت با ظلم را نفی کرد و کرامت انسان مؤمن را بر هر مصلحت‌سنجی تحقیرآمیز مقدم داشت.

    رئیس اندیشکده مطالعات راهبردی حقوق بین الملل مرکز وکلا کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضاییه تاکید کرد: مهم‌ترین میراث رهبر شهید و قائد امت را باید در سه محور «احیای اعتمادبه‌نفس امت اسلامی»، «بنیان‌گذاری گفتمان تمدن نوین اسلامی» و «تثبیت مکتب مقاومت به‌عنوان پاسخ تاریخی ملت‌ها به نظام سلطه» جستجو کرد. این میراث گرانقدر، با شهادت ایشان از میان نرفت؛ بلکه معنا یافت و همان‌گونه که قرآن وعده داده است: «فَأَمَّا الزَّبَدُ فَیَذْهَبُ جُفَاءً وَأَمَّا مَا یَنفَعُ النَّاسَ فَیَمْکُثُ فِی الْأَرْضِ» (رعد/۱۷) کف به کنار می‌رود، اما آنچه به مردم سود می‌رساند، در زمین باقی می‌ماند. میراث رهبر شهید نیز از همین سنخ است؛ ماندگار، زنده و تاریخ‌ساز.

    ابعاد شخصیت امام شهید؛ از انس با قرآن تا نقش آفرینی در تمدن‌سازی

    زهرا صرفی؛ دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه الزهرا (س)، با اشاره به شخصیت والای رهبر شهید انقلاب اسلامی قائد امت آیت الله سیدعلی خامنه‌ای، اظهار کرد: رهبر معظم انقلاب با شخصیت وارسته و خودساخته در دامان پدر و مادری مؤمن بالید و ایشان از اوان کودکی با قرآن کریم و گنجینه میراث اهل بیت علیهم السلام انس گرفتند و در ادامه، با اراده‌ای استوار از دوران نوجوانی، خود را وقف این دو ثقل گرانمایه یعنی قرآن و سنت کردند.

    این استاد دانشگاه الزهرا (س) خاطرنشان کرد: ایشان در نهایت موفق شدند در احیای دو میراث ارزشمند پیامبر خاتم حضرت محمد(ص)، در ایران عزیز، جهان اسلام و حتی سراسر جهان، بسیار موفق و مؤثر واقع شوند و به همین دلیل، غرق شدن و انس عمیق ایشان با آیات قرآن و روایات، سبب شد تا به عنوان یک رهبر قرآنی شناخته شوند.

    وی افزود: بیانات این بزرگوار، چه به صورت صریح و چه تلویحی، همگی برگرفته از قرآن و روایات است و در پژوهش های متعددی که در قالب رساله، پایان‌نامه و مقالات علمی پژوهشی انجام شده، این مسئله به وضوح نشان داده شده است.

    صرفی با تأکید بر اینکه درباره شخصیت امام شهدا از ابعاد و جوانب گوناگون می‌توان نوشت و سخن گفت، به تبیین این ابعاد پرداخت و اظهار کرد: یکی از این ابعاد، بعد اخلاقی و تربیتی است که شامل فضایل اخلاقی، سلوک فردی، ساده زیستی، تقوا و امثال آن می‌شود؛ بعد دیگر، بعد اجتماعی و فرهنگی است که به تعامل ایشان با جامعه، توجه به مسائل فرهنگی، هویت اسلامی-ایرانی و هدایت فرهنگی جامعه مربوط می‌شود.

    وی، بعد علمی و فکری را بعد دیگری از شخصیت برحسته امام شهدا برشمرد که در حوزه‌ های مختلفی همچون فقه، تفسیر، اندیشه اسلامی و تألیف و تولید فکر جلوه‌گر شده است.

    این عضو هیات علمی دانشگاه الزهرا (س) بُعد چهارم را بعد رهبری و مدیریتی یا بعد سیاسی و راهبردی دانست و گفت: در این بعد، می‌توان به تصمیم‌های راهبردی، مدیریت کلان نظام، سیاستگذاری و هدایت ساختارهای حاکمیتی اشاره کرد که تحلیل ایشان در مواضع سیاسی، سیاست خارجی و راهبردهای کلان نیز در همین چارچوب قرار می‌گیرد.

    صرفی، پنجمین بعد را بعد انقلابی و جهادی عنوان کرد و یادآور شد: حضور این امام عزیز در مبارزات قبل از انقلاب، نقش ایشان در تثبیت نظام پس از انقلاب اسلامی و تأکید بر روحیه جهاد و مقاومت، از مصادیق این بُعد است.

    وی در ادامه گفت: بُعد فرهنگی و تمدنی با نگاه ایشان به تمدن اسلامی، سبک زندگی و ابعاد مختلف فرهنگی در جامعه؛ بُعد ارتباطی و گفتمانی با توجه به شیوه تولید گفتمان، خطابه ها و تأثیرگذاری های رسانه ای که این امام شهید داشتند؛ و بُعد هنری و ادبی با محوریت علاقه و آشنایی ایشان با شعر و ادبیات فارسی، عربی و حتی ادبیات جهانی، از جمله این ابعاد هستند.

    این پژوهشگر حوزه قرآن و حدیث خاطرنشان کرد: همه این ابعاد، از امام شهدا و رهبر عزیز انقلاب اسلامی شخصیتی عمیق و اثرگذار ساخته که افراد بسیاری از علما، دانشمندان، مردم و مؤمنان در قشرها و سطوح مختلف را مجذوب، شیفته و واله خود ساختند و ایشان در نهایت، مزد خود را با شهادت فی سبیل الله از درگاه الهی دریافت کردند.

    نویسنده: صادقی
    منبع: نشان تولید

    نوشته های مشابه

    دیدگاهتان را بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *